ÖRÜMCEKLERİN GİZEMLİ DÜNYASI (FARMAPEST BÖCEK İLAÇLAMA)

KİMLİK BİLGİSİ

Örümcek; eklembacaklıların (Arthropoda) şubesinin, örümceğimsigiller (Arachnida) sınıfının, örümcekler (Araneida) alt takımındaki türlerine verilen genel addır.

Jumping Spider - Phidippus clarus - male

GENEL ÖZELLİKLERİ

Örümceklerin tümü kullanarak avlanmazlar. Karada, su yüzeyinde ve su altında da çeşitli yöntemler kullanarak ”avlanan” türleri bulunur. Bazı türleri karada ve su altında muhteşem yuvalar yaparlar. Aile ve topluluk kavramı yoktur. Hep yalnız yaşarlar.

Pelegrina proterva - male

Yumurtasından henüz çıkmış yavru örümcek,” daha önce hiçbir ”ağın” örülüşünü görmedikleri halde, kendi boyutlarına uygun ağı, büyüklerinin yaptığı gibi kusursuz bir şekilde örebilirler. Tıpkı kozasından çıkan arının, hemen petek” yapmaya başladığı gibi…

Phidippus clarus adult male - Phidippus clarus - male

Örümcekler ağlarını yere ”dik açı” oluşturacak bir şekilde kurarlar. Bunu yaparken de ağlarının ”gergin durması” için ağlarını ördükten sonra, ağın ‘iskelet ipinin’ alt ucuna, belli uzunlukta bir ip, ipliğin ucuna ise; ufak bir taş, ağaç parçası veya salyangoz kabuğu” bağlarlar…

Günlük kontrollerini yapıp ipin boyunu kısaltarak veya uzatarak, uygun olan ip gerginliğini temin ederler. Her bir ağda, birbirinden oldukça farklı öyle özellikler ve tuzaklar vardır ki, şaşkınlığa kapılmamak imkansızdır.

Bir ağ yapmayarak; ”karada veya suda yaşayan örümceklerin yaptıkları yuvalarında uyguladıkları ve ”avlanabilmek” için kurdukları bu tuzaklar, insanoğluna ilham kaynağı olmuş ve birçok buluşun yolunu açmıştır. Hala daha ilim insanına  yardımcı olmaya da devam etmektedir.

Örülen ağın esnek olması çok önemlidir. Bu esnekliğin sağlanabilmesi için örülen ”spiral ağ iplikleri,” asla ”iskelet ipliklerine” düğümlenmezler!.. Böylece, esneme” esnasında da, oralarda;rijit noktaları” yani, şekil değişimleri” asla oluşmaz.

Spiral ağ iplikleri diğerlerinden farklı olarak çok ”yapışkan” bir madde ile kaplıdır. Atmosferdeki suyu” emebilen bu ”yapışkanımsı madde,” küçük ”damlacıklara” ayrılır!. Bu damlalar,spiral sarmal” halindeki ipliklerin üzerinde ”boncuk” gibi dizilirler. Bu, ”boncuk” benzeri dizilen proteinler, ipliklerin üzerinde birer yay ve kurulup çözülen bir ”çıkrık” gibi çalışırlar.

Bu sayede ağa takılan ve kurtulmak için çırpınan ‘avın’ enerjisini yapışkan ipliklerle beraber, bu boncuklar da emerler. Böylece örümcek ağının içine düşen bir canlı” için yapacak fazla birşey de kalmaz!. Kurban çırpındıkça, ağ esnekliğini kaybeder ve avı çok daha sıkı sarar.

Kurban, çırpına çırpına tamamen güçsüz duruma düştükçe, ağın iplikleri de ilk durumlarına göre giderek, ”daha sert ve daha sağlam” bir hale gelir. Sonunda, tamamenbitkin” duruma düşen ve hareketsiz hale gelen avını, uzakta bir yerden gözlemleyen örümcek, kendisine gelen titreşimlerinden avın düştüğü durumu anlayıp, yanına gelir ve zehiriyle onu öldürür!..

Ağ ipliğinin elastikiyeti ”ısıya” bağlı olarak değişebilir. Ağa düşen bir avın çırpınma hareketinden doğan kinetik enerji, ısıya dönüşür. Bu ısı da ipliğe geçer. Isınan iplik ise, çok daha güçlü hale gelerek, avın enerjisini” emer. Ağdaki  av çırpındıkça, ”artan enerji” oranında, ipliğin avı kavrama gücü daha da artar.

Dolayısıyla av çırpındıkça, kurtulmak yerine, kendi sonunu çok daha hızlı hale getirir!. Ağa takılan av tamamen hareketsiz kalana kadar, ağ iplikleri ”sertleşmeye” devam eder. Burada ağın kendisi de bir ”canlı organizma” gibi acımasızca ”tuzak” görevini yapmaktadır.

Bu özelliklerin tamamı, sadeceağ ipliklerinde” varken, diğer iskelet ve asansör ipliklerinde yoktur. Çünkü, onların hep ‘esnek’ kalmaları gerekir. Görüldüğü üzere örümcek yaklaşık bir saatlik süre içinde bu kadar; çeşitli kimyasal yapısı, dayanıklığı ve çeşitli kalınlıkları olan ipliklerini, tek bir kaynaktan üreterek, o muhteşem tuzaklarını yapabilmektedir.

Hem de hiçbir malzeme kaybı olmadan, sıfır zararla bu ağ örme işlemini gerçekleştirmektedir. Bugün dünyamızda bu tarz üretim yapabilen hiçbir teknoloji yoktur. Bu işi ne çok üstün laboratuvarlarda, ne de endüstriyel tesislerde üretemezsiniz.

Laboratuvarda üretseniz bile, bu kadar kısa bir sürede zarfında aslaseri üretim” haline getiremezsiniz. Tüm bu karmaşık olaylar ve etkileşimler, elbette ki;örümceğin, yaradılış mucizesidir!.”

Uzun zamandan beri, bazı ‘seçilmiş’ varlıklardan; termitler, karıncalar, arılar, sivrisinekler, yarasa ve örümcekler incelediğinde görülmüştür ki; onbinlerce yıl, tüm bu canlıların ‘hiçbir değişime uğramadan’ varlıklarını sürdürebilmeleri; doğuştan gelen, ‘üstün yeteneklerini’ kullanmalarından kaynaklanmaktadır!.

ÖRÜMCEK TÜRLERİ

Tarantula

Korkulanların aksine, tarantulalar;saldırgan” cinsten olmayan, uysal” örümceklerdir. ”Çok yavaş” hareket eden, tehlikeli olmayan” bir türdür!. Genellikle toprak içindeki yuvalarında ve sabit eşyaların altında yaşarlar. Gövdeleri; 6-6,5 cm.” uzunluğundayken; ayakları ile birlikte, 10 cm.’yi” bulurlar. Kahverengindedir ve çok tüylüdürler.

Daha ziyade pasif avcıdırlar. Yuvalarının yakınından geçen böcekleri veya diğer cinsteki örümcekleri” avlayarak, beslenirler. Bunlar kurmazlar. Yalnızca, geceleriyuvalarından çıkarlar. Yaz sonu ve sonbaharda, erkek tarantulalar, ”çiftleşecek” bir bulabilmek için yuvalarından uzaklaşıp, çok uzaklara gidebilirler. Bu esnada da tesadüfen; garaj ve bodrumlara da girebilirler!.

Kapı Tuzaklı Örümcek

Bu türler, çöl örümcekleridir. Çölün dayanılmaz o sıcak ortamında zeminde açtıkları ve ısıya karşı gayet güzel ”izole” ettikleri yuvalarında, sıcaktan hiç ”etkilenmeden” yaşayabilirler!.. Aynı zamanda bu yuvaları, ”tuzaklama” amacıyla da kullanırlar.

Yuvalarını yaparken, önce kumu kazarak, bir ‘delik’ açarlar. Salgıladıkları özel birsıvıyla” da; ”duvar ve tabanını” sıvayarak, yuvalarını çökmelere karşı güçlendirirler!. Daha sonra, yuvanın içinde salgıladıkları ipekle, ısıya karşı çok uygun bir ‘izolasyon’ yaparlar. Yine, salgıladıkları ipekle yuvanın üzerine bir giriş- çıkış” kapağı koyarlar.

Bu kapağı, ipekten yapılmış menteşeyle yuvanın üstüne bağlarlar. Böylece menteşe ile açılıp kapanan, kapı’ benzeri bir koruma kapağı” oluşur. Bu kapağın üstünü; çalı- çırpı ve toprakla kapatarak, kamufle ederler.

Daha sonra da, yuvasının içinden çevresine doğru, gergin ipek ipliklerini,yaprakların altında” gizleyerek, sererler. Yuvanın yakınından bir böcek geçtiğinde ve yapraklara bastığında örümcek, avının yaptığı titreşimleri bu ipliklerin sayesinde algılar. Avının yuvaya yaklaşmasıyla kapağı aralar ve hızla böceği avlar.

Bu tür örümcekler yaşamlarını, bu ”karanlık” yuvalarında, hemen hemen hiç dışarıya” çıkmadan, geçirirler!. Sadece avlanmaları esnasında kapağı aralarlar. Dişileri, yuvalarını ”asla” terk etmezler!. Erkekler ise, çiftleşme zamanlarında sadece bir eş” aramak için dışarıya çıkarlar. Örümceklerin birçok türü ”iki yıl” kadar yaşamlarına rağmen; kapı tuzaklı örümcekler, karanlık yuvalarında ”10 yıl” kadar, hayatta kalırlar.

Trapdoor Spider - Myrmekiaphila - female

Kapı tuzaklı örümcekler sadece geceleri avlanırlar. Gecenin karanlığında örümcek yuvanın kapağını yarı aralayıp, ön bacaklarını dışarıya uzatarak saatlerce avlarını beklerler. Böcekler yuvaya yaklaşır yaklaşmaz, yıldırım hızıyla onların üzerine atlar ve yuvalarının içine çekerler. Yuvanın kapağı kendi ağırlığı ile otomatik olarak kapanır.

Ağ Atan Örümcekler

”Deinopidae” ailesine mensup örümceklerin, en belirgin özelliği; ”tıpkı bir balıkçıymış gibi,” birer ”ağ atıcı” olmalarıdır. Diğerleri gibi ağlarını örüp, beklemek yerine; önce beklemeye başlayıp, doğru zamanda da muhteşem bir hızla saldırıya geçerler!. Uygun bir yerde ”pusuya” yatıp, alttan geçecek olan avlarını beklerler!…

Deinopidae ile ilgili görsel sonucu

Bu örümceklerin benzersiz bir avlanma yöntemleri vardır. Bunlar sabit bir ağ kurup, bu ağlara böceklerin takılmasını beklemek yerine, kendilerine seyyar ufak bir ağ örüp, ayaklarının ucunda bu ağları tutarak yakınından böceklerin geçmesini bekler.

Deinopidae ile ilgili görsel sonucu

Kendisine yaklaşan böceğin üzerine bu ağı atarak, ”ağla balık avlar gibi” böceği avlar. Böceğin üzerine düşen ağı, çevik bir hareketle çevirerek, onu sıkıca sarar. Diğer ağlarda olduğu gibi, böcek çırpındıkça, seyyar ağ’ onu daha da sıkı sarar. Daha sonra örümcek, avının üzerini komple ipliklerle kapatarak, onu resmen paketler.

Net Spider  - Deinopis spinosa

Örümcek, avlanma öncesinde bir ‘dala’ bağladığı ipliğe tutunarak, kendini aşağıya doğru bırakır ve pusuda avını beklemeye başlar. Bu sırada ağının görünümü sanki bir kafes şeklindedir. Fazla dikkat çekmez. Av, örümceğin altından geçerken ağı, ayakları ile dışarıya doğru açarak büyütür. Hiç vakit kaybetmeden de ağını onun üzerine atarak, avının işini çabucak bitirir.

Ogrefaced Spider With Net - Deinopis spinosa

Kamuflaj Yapan Örümcekler

”Misumenoides formosige” adlı bu örümcek türü, çiçeklerin, ağaçların ve toprağın renk ve desenini” alarak, kendilerini ‘kamufle’ ederler. O kadar ”ortama uygun” hale bürünürler ki; onları saklandıkları yerden kolaylıkla ayırt etmek, neredeyse imkansız gibidir!.. Ayaklarını da, çiçeğin tam ‘orta’ kısmına mükemmel bir şekilde gizlerler ve avlarını beklemeye başlarlar.

camouflage spider ile ilgili görsel sonucu

Örümceğin, gizlice ‘‘pusuda” kalıp, beklediği çiçeğe konan av, tam nektarı emerken, örümcek uzun bacakları ile yavaşça onu sarar. Ani bir hareketle kafasından sokarak, zehirini” doğrudan avının ‘beynine’ enjekte eder ve onu öldürür. En sonunda da onu emerek, yemeye başlar.

İşin enteresan tarafı; renk körü” olan bu örümceğin, içine girdiği çiçeğin rengini nasıl bilipte, kendi vücudunu o çiçeğin renginde değiştirdiğidir. Bu durumun mantıkla veya bilimsel olarak açıklanması oldukça zordur…

İlgili resim

Kement Atarak Avlanan Örümcek

”Bolas” adı verilen örümcek türü, avını sanki ”oltayla balık” avlarmış gibi ”kement atarak” avlar. Avlanan örümcek, önce sağlam bir iplikle kendini ağacın bir dalına asar. Asılı durumdayken, önce üzerinde boncuk şeklinde boğumlar bulunan bir ”kement ipliği” hazırlar.

Bu ipliğin ucuna ise, öncekilerden çok daha ”iri ve yapışkan” bir baloncuk yapar. Bu baloncuğun üzerine ise; dişi güvelerin, çiftleşebilmek amacıyla erkekleri çağırmak için salgıladıkları kokuyu taklit eden, benzer bir koku üretirler!..

Bu işlemden sonra kementin ipliğini, öndeki iki çift ayağına alarak, ”yem” görevini gören güçlü bir yapışkanı” olan ”baloncuğu” boşluğa sallayarak, kendisinden biraz uzakta, belli bir mesafede tutar. Böylece avının bu ”özel kokulu yeme” gelmesini bekler. Bu sahte kokuya” aldanan erkek güve,  kokunun geldiği yana doğru uçmaya başlar.

”Kör” denecek kadar, görme duyusu zayıf olan örümcek, güvenin tuzağa doğru yaklaştığını ancak onun, çırpınırken” oluşturduğu titreşimlerden algılayabilir!. Av, yeme yaklaştığında kementin ipini tuttuğu iki ayağını el gibi kullanarak ve kementin ipini çok hızlı bir şekilde boşlukta döndürerek sallamaya başlar.

Bu döndürme esnasında,” balığın oltadaki yemi yutması” gibi, güve de bu baloncuğa yapışır. Baloncuğa yapışan güveyi örümcek, tıpkı bir balıkçının oltaya yakalanan balığı, yukarı çekmesi gibi hızla, kendine doğru çeker ve hemen ısırarak, onu felç eder!..

Ardından salgıladığı özel bir iplikle güveyi sarıp sarmalayarak, onu ileride yemek üzere bir ”paket” haline getirir. Bu paket ipliğinin en büyük özelliği paketlenen besinleri, tıpkı birderin dondurucu” gibi, ”oldukça uzun” bir süre bozulmadan ”taze” bir şekilde tutmasıdır.

Yamyam Örümcek

Portia örümceği diğer örümceklerden farklı olarak hem kendi ağını kurar, hem de kendi ağından uzağa giderek, diğer ağlarda saklanan örümcekleri avlar!.. Bu örümceğin en enteresan özelliği; diğer böcekler yerine, ”kendi türlerini” avlayarak yemesidir!..

portia spider ile ilgili görsel sonucu

Portia örümceği, rüzgarlı bir anda veya bir böcek diğer örümceğin ağına takılıpta kurtulmaya çalışırken, yani ağ titreşim halindeyken, kendini fark ettirmeden, diğer örümceğin ağına gizlice yerleşir. Görünüşte ağa takılmış bir bitki parçasını andırır.

portia spider ile ilgili görsel sonucu

Diğer örümceklerin çırpınan avına atılırken hızlı hareket etmesinin aksine, bu örümcek çok sakin ve yavaş hareket eder. Ağa yerleştikten sonra, tıpkı tuzağa düşen bir böcek gibi bacaklarını yavaşça sallayarak, ”ağa takılmış böcek” taklidi yapar.

portia spider ile ilgili görsel sonucu

Bu titreşime aldanan ağın sahibi olan örümcek, yuvasından hızla çıkarak, böcek sandığı ona doğru gelir. Portia örümceği onu kıskıvrak yakalayarak yer. Ayrıca portia örümceği, diğer örümceklerin erkeklerinin titreşiminin taklidini yapıp, dişi örümcekleri üzerine çeker ve onları da yer.

portia spider ile ilgili görsel sonucu

Su Üzerinde Avlanan Örümcek

Dolmedes örümceği bataklıklarda, yada su hendeklerinin sığ bölgelerinde yaşar. Bu örümceklerin de görüşleri zayıftır. Bulundukları bölgede sürekli ipek iplikleri üreterek, etrafa yayarlar. Bu ipek ipliklerin görevi hem diğer örümceklere karşı kendi ”avlanma sahalarının” belirlenmesi, hem de bir tehlike anında örümceğin kaçış yolunu oluşturmasıdır.

Bu örümcek türü avlanırken dört bacağını suyun içerisine sokarken, diğer dört bacağını karada, kuru toprak üzerinde tutar. Suyun içine batmamak için kendisini iyice dengeler. Örümcek, suya sokmadan önce bacaklarını dişlerinin arasından geçirerek, ”su geçirmez” bir sıvıyla kaplar.

fisher spider ile ilgili görsel sonucu

Böylece bacak kıllarının suda hassasiyetinin bozulmamasını sağlar. Bütün vücudunu ileri doğru iterek, suyun yüzüne kendini bırakır. Su yüzeyinde bir dalgalandırma yapmadan, dişlerini ve dokungaçlarını suya batırır. Suda oluşan titreşimleri takip ederek, avının kendisine yaklaşmasını bekler.

Balık, dişlerinin yakınına gelene kadar hiç hareket etmez. Daha sonra birden bire vücudu ile suya dalar ve balığı bacakları ile yakalayıp, zehirli dişlerine doğru çeker. Daha sonra da zehirini balığın vücuduna aktarır.

Bu hareketten sonra, kendisinden çok daha ağır olan balığın, onu suyun içine sürüklememesi için hemen sırt üstü döner. Zehir kısa sürede balığı öldürür. Arkasından vücut dokularını eriterek balığın vücudunu bir sıvı haline getirir. Örümcek avını karaya çeker ve sıvılaşmış vücudunu emerek karnını doyurur.

Karadul Örümceği

Karadul örümcekleri genellikle; parlak siyah” renkte olsa da, bazı türler kahverengine yakın bir renktedir. Boyları 2 cm. civarındadır. Karın çapı; 1 cm.’dir. Karınlarının altında, ”kum saati” şeklinde, kırmızı” renkte bir leke vardır.

Ağlarını genellikle; yere yakın olan korunaklı yerlerde, yığınların altında, kolilerin arası gibi yerlerde kurarlar. Evlerin içinde; ayakkabı, terlik gibi nesnelerin içine girebilirler. Bu yüzden ayakkabı ve terliklerin giyilmeden ters çevrilip, silkelenmesinde yarar vardır.

Karadul örümcekleri, ”oldukça” zehirlidir!.. Zehirleri; yetişkin insan için, öldürücü” olmamakla beraber, çok büyük ”acı” verir!. Kaslarda tahribat yaparak; ”çocuklar ve yaşlılar” için ‘ölümcül’ dahi olabilirler. Bu nedenle ev içlerinde eşyaları, ayakkabı ve terlik gibi şeyleri kaldırırken ve giyerken çok dikkatli olunmalıdır!..

Genellikle ”ısırma” vakaları, bu tür ev eşyalarını kaldırırken oluşur. Önce kişi, ısırıldığını anlamaz ancak bir müddet sonra ısırılan yerde his kaybı’ oluşur. Isırmanın ”şiddeti ve etkisi,” ısırılan kişinin;yaşına, kilosuna ve genel sağlık durumuna” göre de, farklılıklar gösterebilir!., Evlerin;”kuytu köşelerinde ve eşyaların arasında” bulunma ihtimali oldukça yüksektir!.

Karadul örümcekleri dişilerinin, çiftleştikten sonra eğer oradan çabucak uzaklaşmazlarsa erkeğini” kıskıvrak yakalayıp, yemeleri ile ünlüdürler!.. Bu nedenle de bu örümceklere karadul adı verilmiştir. Dişilerin zehirleri, erkeklerine göre çok daha fazladır.

Örümcekler, doğuştan çok iyi matematikçidirler. Üstün yeteneklere sahip kimyager, çok iyi birer mimardırlar. Aynı zamanda; oldukça bilgili inşaat mühendisi, mükemmel bir tekstil mühendisidirler. Müthiş taktik zekanın  yanında, çok da iyi strateji” uzmanıdırlar.

Tan spider sp. - Acanthepeira cherokee

Üstün bir ”erken uyarı sistemine” ve algılama yeteneğine” sahiptirler!. Örümcekler bütün bu yetenek ve becerilerini daha henüz bir yavruyken uygulamaktadır. ”Ortalama ”iki yıllık” ömrüne, bu kadar bilgi ve beceriyi nasıl sığdırmıştır?.” İşte bu soru, günümüzde insanlar için hala, sır’ olarak gizemini korumaktadır..

White Spider - Misumena vatia

Farmapest  Haşere ve Kemirgen Kontrol  Hizmetleri,T.C. Sağlık Bakanlığı onaylı ve izinli, belge ve ilaçlarıyla, sizlere her türlü haşere ve kemirgen sorunu çözümünde, çeşitli alternatifler sunabilecek, bilgi ve tecrübeye sahip kadrosuyla hizmetinizdedir.

İletişim Bilgileri

Avrupa Yakası

Seyrantepe Mah. Gülendam Sok. No:14/A 4.Levent / Kağıthane / İST.

Anadolu Yakası

Çınar Mah. Mustafa Kemal Atatürk Cad. Canlı Sok. Gülbağ Pasajı No: 6/13 Küçükyalı

Maltepe / İST.

Tel : (0542) 473 10 89 – (0212) 279 87 98

www.farmapest.com  Mail Adresi: farmapest@gmail.com

Leave a Reply